Program

Piątek, 27.08.2021

18:00 | Spacer historyczny - szlakiem grodziskich Żydów | Prowadzenie: Łukasz Nowacki

Zapraszamy na spacer szlakiem grodziskich Żydów, który poprowadzi Łukasz Nowacki z Centrum Kultury. Podczas spaceru poznamy żydowską historię miasta sięgającą XVI wieku oraz dowiemy się, gdzie znajdowały się żydowskie kamienice, jak przed laty wyglądał żydowski cmentarz, gdzie funkcjonowało getto oraz w którym miejscu stała synagoga (i co się z nią stało). Mężczyźni proszeni są o zabranie nakrycia głowy.

Początek w piątek, 27 sierpnia o godzinie 18:00. Zbiórka pod Pomnikiem Kolejarza przy Dworcu Kolejowym.

19:30 | Współczesne golemy – czyli o figurze golema w popkulturze | Wykład. Prowadzenie: dr Martyna Steckiewicz - Scena Główna, Park im. hr. Skarbków lub Willa Radogoszcz (w razie niepogody)

O tym, że golem to motyw nośny do dziś świadczą jego liczne przedstawienia we współczesnej popkulturze. W jakich okolicznościach się pojawia? Kogo i od czego ma uchronić? Podczas spotkania porozmawiamy o trzech „golemach” występujących w prozie Michaela Chabona i Marka Krajewskiego oraz komiksie Jamesa Sturma.

Wykład poprowadzi dr Martyna Steckiewicz:

Martyna Steckiewicz

dr nauk humanistycznych z zakresu kulturoznawstwa, pracowniczka Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie. Od kilku lat współpracuje z Centrum Kultury Jidysz w Warszawie między innymi jako lektorka języka jidysz. Certyfikowana przewodniczka po Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Interesuje się badaniami nad kulturą współczesną, szczególnie popularną oraz jej związkiem z aspektami tożsamościowymi i migracyjnymi.

Wydarzenie odbędzie się na Scenie Głównej w Parku im. hr. Skarbków. W razie niepogody wykład zostanie przeniesiony do Willi Radogoszcz, gdzie obowiązują limity miejsc. O ewentualnej zmianie miejsca wydarzenia będziemy informować na bieżąco.

 

 

20:30 | Golem | Plenerowy pokaz filmowy - Park im. hr. Skarbków lub Willa Radogoszcz (w razie niepogody)

W średniowiecznym getcie praskim, Żydzi zostają wygnani z polecenia cesarza. Rabin Liwa, aby temu zapobiec przywołuje do życia Golema. Władca w obawie przed ożywioną glinianą figurą cofa rozkaz. Potwór jednak, pod wpływem nowego układu gwiazd występuje przeciwko cesarzowi i swojemu stworzycielowi.

Film Golem (Der Golem, wie er in die Welt kam) z 1920 roku zostanie zaprezentowany na Scenie Głównej w Parku im. hr. Skarbków. W razie niepogody wydarzenie zostanie przeniesione do Kina Wolność w Willi Radogoszcz, gdzie obowiązują limity miejsc. O ewentualnej zmianie miejsca wydarzenia będziemy informować na bieżąco.

21:15 | KOSHER DISCO | DJ Fagot live act w restauracji The Park

Muzyczne otwarcie Festiwalu Kultury Żydowskiej w Grodzisku Mazowieckim. KOSHER DISCO to największe szlagiery muzyki izraelskiej.

DJ Fagot – łódzki DJ, współtwórca takich projektów muzycznych jak 19 wiosen, LORD, Pustostator, Już nie żyjesz, Procesor Plus, Demolka. Współpracował z wieloma artystami, między innymi z Kapitanem Nemo.

Sobota, 28.08.2021

14:30 | Rowerowe warsztaty fotograficzne | Prowadzenie: Filip Springer

Warsztaty fotograficzne szlakiem grodziskich Żydów. Podczas zajęć grupa uczestników pozna żydowską historię miasta oraz zapozna się z tajnikami fotografii, w tym architektonicznej. Warsztaty poprowadzi Filip Springer. 
Do udziału w zajęciach potrzebne będą: rower i aparat lub smartfon z aparatem. 
Na warsztaty obowiązują zapisy pod adresem warsztaty@festiwalkulturyzydowskiej.pl
Początek plenerowych zajęć o godzinie 14:30, zbiórka przy pomniku kolejarza pod Dworcem Kolejowym.
Filip Springer (ur.1982)
Ukończył archeologię na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, reporter i fotograf. Swoje prace prezentował na wystawach indywidualnych w Poznaniu, Katowicach, Gliwicach, Gdyni, Jeleniej Górze i Łodzi. Publikuje w prasie ogólnopolskiej, regularnie współpracuje z Tygodnikiem Polityka.
Jego książka reporterska „Miedzianka. Historia znikania” (wyd.Czarne 2011) znalazła się w finale Nagrody Literackiej Nike, finale Nagrody Literackiej Gdynia i finale Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego. Była także nominowana do Nagrody za Książkę Historyczną Roku, Środkowoeuropejskiej Nagrody Literackiej Angelus i Nagrody Polskiego Towarzystwa Wydawców Prasy.
W 2012 roku ukazała się jego druga książka „Źle Urodzone. Reportaże o architekturze PRL-u” (wyd. Karakter 2012).

Współpracował z PWSTiF w Łodzi, Amnesty International Polska, Greenpeace Polska, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie, fundacją Imago Mundi, Biurem Europejskiej Stolicy Kultury Katowice 2016. Wykładał na Wyższej Szkole Nauk Humanistycznych i Dziennikarstwa w Poznaniu, obecnie współpracuje z Instytutem Reportażu w Warszawie.
Był stypendystą Marszałka Województwa Wielkopolskiego (2010), Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego (2010), Narodowego Centrum Kultury (2012).
Mieszka i pracuje w Warszawie.

15:30 | Warsztaty dla dzieci | Jung Warsze, Park im. hr. Skarbków lub Willa Radogoszcz (w razie niepogody)

Zapraszamy dzieci i nastolatki w wieku od 7 do 13 lat (dwie grupy: 7-10 i 11-13) na warsztaty edukacyjne, plastyczne i teatralne prowadzone przez instruktorów z grupy Jung Warsze.

Warsztaty odbędą się 28 sierpnia (sobota) w godzinach 15:30 – 18:30 w Parku im. hr. Skarbków. W razie niepogody zajęcia zostaną przeniesione do Willi Radogoszcz (będziemy informować).

Na zajęcia obowiązują zapisy mejlowe: warsztaty@festiwalkulturyzydowskiej.pl

Podczas warsztatów uczestniczki i uczestnicy poznają podstawowe zagadnienia tematyki Żydów i judaizmu, z uwzględnieniem aspektów lokalnych. Podczas zajęć plastycznych dzieci zapoznają się z tradycyjnymi motywami i symbolami sztuki żydowskiej. Wspólnie zastanowimy się nad funkcją i znaczeniem poszczególnych motywów i symboli typowych dla sztuki żydowskiej.

Dzieci będą mogły wziąć też udział w warsztatach teatralnych i improwizatorskich, zarówno realizowanych solo, jak i grupowo, poznając tradycje, zwyczaje i symbole kultury żydowskiej.

16:00 | Maciej Płaza - Golem | Spotkanie autorskie wokół książki. Prowadzenie: Ula Rybicka / Żydoteka, Scena Główna w Parku im. hr. Skarbków lub Willa Radogoszcz (w razie niepogody)

Zapraszamy na spotkanie autorskie z Maciejem Płazą poświęcone jego najnowszej książce „Golem”. Spotkanie z pisarzem poprowadzi Ula Rybicka z Żydoteki.
Spotkanie odbędzie się 28 sierpnia o godzinie 16:00 na scenie głównej Festiwalu w Parku im. hr. Skarbków. W razie niepogody spotkanie zostanie przeniesione do Willi Radogoszcz (wówczas obowiązuje limit miejsc).
O książce:
Wywodzący się z żydowskich tradycji golem, mający postać człowieka, lecz pozbawiony duszy, od wieków rozpala wyobraźnię. Można go spotkać w chasydzkich legendach, literaturze jidysz i w popkulturze. Maciej Płaza przywołał jego postać, by zanurzyć czytelnika w świecie sztetla na Podolu z początku XX wieku. Wątki kabalistyczne i mesjańskie równoważą się z realistycznym obrazem kultury i obyczajów chasydów. Wszystko to, łącznie z legendarną postacią, nabiera nowego życia pod piórem jednego z najwspanialszych stylistów polskiej prozy.
Maciej Płaza:
Ur. w 1976 roku prozaik, tłumacz, doktor humanistyki. Autor książki o Stanisławie Lemie, laureat nagrody „Literatury na Świecie” w 2012 r. za przekład opowiadań H.P. Lovecrafta. Za debiutancki tom opowiadań Skoruń (W.A.B. 2015) otrzymał Nagrodę Literacką Gdynia 2016 i Nagrodę Fundacji im. Kościelskich 2016. Książka znalazła się również w finale Nagrody NIKE 2016 i była nominowana do Nagrody im. Gombrowicza. Jego powieść Robinson w Bolechowie (W.A.B. 2017) zdobyła Literacką Nagrodą Europy Środkowej Angelus 2018.
Ula Rybicka:
Publicystka, recenzentka i tłumaczka. Jest założycielką i redaktorką Żydoteki, gdzie promuje szeroko rozumianą literaturę żydowską. Tłumaczyła opowiadania najważniejszych izraelskich prozaików, m.in. Etgara Kereta, Assafa Gavrona i Eshkola Nevo. Zajmuje się także żydowską historią i tożsamością Wrocławia. Współpracuje z licznymi redakcjami i festiwalami.

17:00 | Otwarcie wystawy „Artur Szyk. Człowiek dialogu” | Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Zapraszamy na wystawę „Artur Szyk. Człowiek dialogu” poświęconą twórczości urodzonego w Łodzi w 1894 roku artysty.

Artur Szyk był grafikiem, ilustratorem, karykaturzystą, który w niesamowity sposób oddawał najważniejsze wydarzenia z historii Polski i świata.

Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi przygotowało wartą poznania publikację towarzyszącą wystawie: ZOBACZ.

Wystawa dostępna jest dzięki współpracy z Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi, które udostępniło nam swoje zbiory na czas trwania Festiwalu Kultury Żydowskiej.

18:30 | Polskie pieśni Mieczysława Weinberga | Koncert, Scena Główna w Parku im. hr. Skarbków

Koncert na fortepian i bas z repertuarem polskich pieśni Mieczysława Weinberga w wykonaniu Tomasza Raffa (bas) i Katarzyny Neugebauer (fortepian).

Mieczysław Wajnberg, urodzony 8 grudnia 1919 roku w Warszawie, zmarły 26 lutego 1996 roku w Moskwie polski kompozytor pochodzenia żydowskiego. Od 1931 roku Weinberg uczył się w konserwatorium w klasie fortepianu u Józefa Turczyńskiego, w 1939 roku ukończył edukację i wyjechał do Związku Radzieckiego. Stworzył 27 symfonii, 18 koncertów solowych z orkiestrą, 6 oper, 2 balety i blisko 15o pieśni.

Podczas koncertu plenerowego na fortepian i bas usłyszymy polskie pieśni autorstwa Mieczysława Wajnberga.

Tomasz Raff – bas
Katarzyna Neugebauer – fortepian
Repertuar:
M. Weinberg – „Tryptyk” op. 99 do słów Leopolda Staffa (3 pieśni) 1968 r.
1. Cień
2. O jesieni
3. Cicha sława
M. Weinberg – „Profil” op. 88 do słów Stanisława Wygodzkiego (4 pieśni) 1965 r.
1. Biografia
2. Księga dnia i nocy
3. W naszym ogródku
4. Profil

 

20:30 | Klub Filmowy Ambasady Izraela w plenerze: „Zero motywacji” | Scena Główna w Parku im. hr. Skarbków

Zero motywacji
Reż. Talya Lavie
2014 r.
Czas trwania: 100 min

Trzy historie: Zmienniczka, Dziewica i Dowódca łączą się w jedną opowieść o biurze administracyjnymi izraelskiej bazy wojskowej położonej na środku pustyni. Akcja filmu to epicka opowieść o walce o władzę, intrygach i przyjaźni wystawionej na próbę. Ale inaczej niż w typowym filmie wojennym, „Zero motywacji” przygląda się kobietom-żołnierkom pracującym w biurze bazy wojskowej. Film opowiada historię trzech żołnierek i ich prawdziwą i surrealną, komiczną i mroczną podróż przez labirynty wojskowej biurokracji. Wiadomo przecież, że “jeśli w pierwszym akcie pojawił się pistolet na zszywki, to w trzecim ktoś musi koniecznie z niego wystrzelić.

 

 

Niedziela, 29.08.2021

13:00 | Warsztaty edukacyjne Muzeum Getta Warszawskiego: Szabat | Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Godzina: 13:00 – 14:00
Warsztaty edukacyjne Muzeum Getta Warszawskiego: Szabat
Dla dzieci w wieku 7-10 lat
Sala Konferencyjna Centrum Kultury, ul. Spółdzielcza 9
Zapisy: warsztaty@festiwalkulturyzydowskiej.pl

Szabat – najważniejsze żydowskie święto. Podczas warsztatu dzieci dowiedzą się, co znaczy to słowo i jak w żydowskiej tradycji jest obchodzony dzień świąteczny. Zapalimy świece szabatowe, odmówimy błogosławieństwo nad chałką, porozmawiamy o szabatowych potrawach. Nauczymy się słów i zaśpiewamy razem szabatową piosenkę, którą wita się przybywające tego dnia anioły.

Warsztaty odbywają się przy współpracy z Muzeum Getta Warszawskiego (www.1943.pl). Zajęcia poprowadzi dr Halina Postek, kierowniczka Działu Edukacji Muzeum Getta Warszawskiego. 

14:00 | Warsztaty edukacyjne Muzeum Getta Warszawskiego: Witamy żydowski Nowy Rok | Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Godzina: 14:00 – 15:00
Warsztaty edukacyjne Muzeum Getta Warszawskiego: Witamy żydowski Nowy Rok
Dla dzieci w wieku 11-14 lat
Sala Konferencyjna Centrum Kultury, ul. Spółdzielcza 9

Zapisy: warsztaty@festiwalkulturyzydowskiej.pl

Wieczorem 6 września w kalendarzu hebrajskim rozpocznie się nowy, 5782 rok. W czasie warsztatów dzieci dowiedzą się jak wygląda żydowski kalendarz, dlaczego nowy dzień rozpoczyna się wieczorem i skąd się wzięła liczba 5782 datująca nadchodzący rok. Poznamy zwyczaje związane z Rosz Haszana (Nowym Rokiem) i nauczymy się nazw innych żydowskich świąt.

Warsztaty odbywają się przy współpracy z Muzeum Getta Warszawskiego (www.1943.pl). Zajęcia poprowadzi dr Halina Postek, kierowniczka Działu Edukacji Muzeum Getta Warszawskiego. 

15:45 | Oficjalne otwarcie Festiwalu Kultury Żydowskiej w Grodzisku Mazowieckim | Park im. hr. Skarbków

16:00 | Warsaw Klezmer Band | Koncert, Park im. hr. Skarbków

O godzinie 16 na Scenie Głównej w Parku im. hr. Skarbków wystąpi formacja The New Warsaw Quartet w projekcie Warsaw Klezmer Band. 

Zespół wykonuje muzykę klezmerską, żydowską oraz bałkańską. Wielokrotnie występował na Festiwalu Singera. Nagrał płytę w rocznicę Urodzin Jeremiego Przybory wraz z Krzysztofem Kiljańskim pt. „Przybora”. Współpracuje z wieloma artystami największych scen, m.in. Krzesimirem Dębskim, Michałem Bajorem oraz wieloma artystami scen światowych.

Skład zespołu:
Przemysław Skałuba (klarnet, klarnet altowy, duduk) Rafał Grządka (akordeon)
Konrad Kubicki (kontrabas)
Adeb Chamoun (instrumenty perkusyjne)

17:30 | Otwarcie wystawy „Ze Wschodu na Zachód, z Zachodu na Wschód. Historia jednej rodziny” | Poczekalnia PKP

Do początku lat 30. XX wieku w Grodzisku żyli ostatni przedstawiciele rodziny Gerechtów, właścicieli cegielni Henryków, zarządców również cegielni Władysławów. Israel i Chaja Gerechtowie mieli szóstkę dzieci, w tym urodzoną pod koniec XIX wieku Bronkę. Wystawa „Ze Wschodu na Zachód, z Zachodu na Wschód. Historia jednej rodziny” to próba przypomnienia mieszkańcom Grodziska żydowskiej rodziny, która związana była z miastem przez dziesięciolecia. Aż do 1930 roku, kiedy zmarł Israel, a wcześniej z Polski, do Królestwa Belgii, emigrowały jego dzieci i żona. Bronisława, Bronka, Brandla, główna bohaterka wystawy, w latach 20. XX wieku wyjechała ze Wschodu na Zachód, by w 1944 roku powrócić z Zachodu na Wschód. Do Auschwitz. Dzięki rodzinnym zbiorom badamy burzliwą historię rodu Gerechtów, poznajemy młodzieńcze lata Bronki i te dorosłe naznaczone Holocaustem. W tle pojawia się Grodzisk, cegielnie i Królestwo Belgii.

Kuratorka: Magdalena Kamińska (Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi)

Magdalena Kamińska
Absolwentka kulturoznawstwa spec. Rosjoznawstwo na Uniwersytecie Jagiellońskim, brała udział w projekcie „Wirtualny Sztetl” organizowanym przez Muzeum Polin w 2012 roku, od 2014 roku związana z Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi. Od 2016 r. współtworzy stowarzyszenie O!Środek działań równościowych, który prowadzi projekt Opowiedz się. Prowadzi warsztaty antydyskryminacyjne w szkołach ponadpodstawowych oraz dla dorosłych. Brała udział w warsztatach Erasmus + w Turcji o tematyce integracji społecznej. Koordynowała wystawy: „Nie ma dzieci, są ludzie. Prawa dziecka to prawa człowieka” w Centrum Dialogu oraz dwóch mobilnych wersji wystawy: polsko-angielskiej na zlecenie Rzecznika Praw Dziecka i polsko-francuskiej dla Instytutu Francuskiego w Polsce. Koordynowała powstanie wystaw „Człowiek za burtą. Łodzianie 50 lat po Marcu” i „Marzec ‘68. Konteksty” w 2018. W 2019 roku koordynowała działania związane z Rokiem Marka Edelmana w Łodzi i współtworzyła wystawę „Marek Edelman. Człowiek”. Jest również kuratorem instalacji artystycznej „Marzenie Abramka” (2020).

 

19:00 | Wspólna nauka języka jidysz | Warsztaty. Prowadzenie: dr Martyna Steckiewicz - Scena Główna, Park im. hr. Skarbków lub Willa Radogoszcz (w razie niepogody)

Podczas spotkania będzie można dowiedzieć się ciekawostek na temat języka jidysz, w którym przed wojną na co dzień porozumiewała się duża część mieszkańców Grodziska, a w którym dziś nagrywa się popularne seriale i filmy. Spróbujemy przywrócić Grodziskowi brzmienie tego języka, poznając podstawowe zwroty i litery alfabetu.

Martyna Steckiewicz

dr nauk humanistycznych z zakresu kulturoznawstwa, pracowniczka Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie. Od kilku lat współpracuje z Centrum Kultury Jidysz w Warszawie między innymi jako lektorka języka jidysz. Certyfikowana przewodniczka po Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Interesuje się badaniami nad kulturą współczesną, szczególnie popularną oraz jej związkiem z aspektami tożsamościowymi i migracyjnymi.

Spotkanie odbędzie się na Scenie Głównej w Parku im. hr. Skarbków. W razie niepogody warsztaty zostanąpcrzeniesione do Willi Radogoszcz, gdzie obowiązują limity miejsc.

20:30 | Klub Filmowy Ambasady Izraela w plenerze: „Konserwator” | Scena Główna w Parku im. hr. Skarbków

Konserwator
Yossi Madmoni
2011 r.
Czas trwania: 102 min.

Nagrodzony w Sundance za najlepszy scenariusz zagraniczny izraelski dramat o mieszkającym w Tel Awiwie konserwatorze mebli i zabytków, całkowicieoddanemu swojej pracy. Kiedy umiera jego długoletni współpracownik musi zawalczyć o swój warsztat i przy okazji przewartościować swoje życie

Poniedziałek, 30.08.2021

17:00 | Otwarcie wystawy plenerowej „Kobiety Izraela” | Willa Radogoszcz

Wystawa Kobiety Izraela – poznaj historię Izraela w świetle biografii wybitnych Izraelek.

Historia kobiet i ich wkład w kształtowanie naszego świata są często pomijane w dyskursie historycznym.

Z tego powodu postanowiliśmy przedstawić fascynujące izraelskie kobiety i pozwolić im własnymi słowami opowiedzieć swoje historie- opisać największe osiągnięcia, ale i przeszkody, które musiały pokonać.

Poznając historie bohaterek wystawy, widzowie dowiedzą się też o różnorodności społeczeństwa izraelskiego, która jest jednym z filarów jego sukcesu.

„Odnoszenie przez kobiety sukcesów w dziedzinach uważanych za męskie jest osiągnięciem samym w sobie. Nasze bohaterki nie odniosły sukcesu, pomimo tego, że są kobietami, ale właśnie dlatego, że nimi są. Wystawa jest próbą przybliżenia mocnych stron izraelskich kobiet i przypomnienia, że kobiety na całym świecie są silne, utalentowane i powinny podążać za swoimi marzeniami”.

Wystawa pochodzi ze zbiorów Ambasady Izraela w Polsce.

18:00 | Dr Joanna Podolska oprowadza po wystawie „Artur Szyk. Człowiek dialogu” | Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Dr Joanna Podolska, Dyrektorka Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi, opowiada o wystawie „Artur Szyk. Człowiek dialogu”, która poświęcona jest twórczości urodzonego w Łodzi w 1894 roku artysty.

Artur Szyk był grafikiem, ilustratorem, karykaturzystą, który w niesamowity sposób oddawał najważniejsze wydarzenia z historii Polski i świata.

Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi przygotowało wartą poznania publikację towarzyszącą wystawie: ZOBACZ.

Wystawa dostępna jest dzięki współpracy z Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi, które udostępniło nam swoje zbiory na czas trwania Festiwalu Kultury Żydowskiej.

18:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Przypis” (2011) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

„Przypis” to nominowany do Oscara w kategorii Najlepszy Film Nieanglojęzyczny porywający komediodramat o dwóch ekscentrycznych profesorach, ojcu i synu, rywalizujących o uznanie w środowisku naukowym.Choć mają te same geny i oboje swe życie poświęcili studiowaniu Talmudu, bardzo wiele ich różni. Ojciec-Eliezer, to uparty radykał, rozgoryczony z powodu niedostatecznego uznania ze strony społeczności akademickiej. Uriel, syn Eliezera, to z kolei cieszący się ogromną popularnością, nieustannie nagradzany przedstawiciel swej dziedziny naukowej. Pewnego dnia ojciec dowiaduje się, że zostanie nagrodzony za całokształt swej działalności prestiżową Nagrodą Izraela. Relacja ojca i syna zostaje wystawiona na najcięższą próbę.

Przypis.
Reż. Joseph Cedar
2011 r.
Czas trwania: 107 min.

19:00 | Dr Joanna Podolska - Litzmannstadt Getto. Miejsca, ludzie, pamięć | Wykład, Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Podczas spotkania dr Joanna Podolska, Dyrektorka Centrum Dialogu im. Marka Edelmana w Łodzi, opowie o łódzkim getcie, prezentując swoją najnowsząksiążkę Litzmannstadt Getto. Miejsca, ludzie, pamięć.

Książka Joanny Podolskiej Litzmannstadt-Getto. Miejsca. Ludzie. Pamięć opowiada o dzielnicy żydowskiej utworzonej przez Niemców w lutym 1940 roku na terenie okupowanej Łodzi (od kwietnia zamienionej na Litzmannstadt). Getto łódzkie przetrwało do sierpnia 1944 roku, a w pewnych przejawach do stycznia następnego roku. Było to ostatnie tak duże skupisko społeczności żydowskiej na terenie Europy. Autorka zebrała wiedzę o łódzkim getcie – bardzo bogatą, ale rozproszoną po wielu dziennikach, które powstawały w czasie wojny, dokumentach i materiałach archiwalnych, wspomnieniach Ocalałych, opracowaniach naukowych i tekstach dziennikarskich. Książka stanowi kompendium wiedzy na temat historii Łodzi w czasie II wojny światowej, Litzmannstadt-Getto i jego najważniejszych mieszkańców, w tym m.in. Przełożonego Starszeństwa Żydów Chaima M. Rumkowskiego, pisarzy: Arnolda Mostowicza, Chavy Rosenfarb, Jeszajahu Szpigla, malarzy: Icchaka Braunera, Izraela Lejzerowicza, Józefa Kownera, muzyków: Dawida Bajgelmana, Teodora Rydera, Jankiela Herszkowicza czy autorów Kroniki łódzkiego getta i wielu innych osób oraz miejsc, które odgrywały istotną rolę w czasie trwania odrębnej dzielnicy. Ponadto opracowanie zawiera wyjątkowe, niepublikowane dotąd archiwalne i współczesne fotografie, ciekawostki dotyczące faktów i miejsc wciąż obecnych w topografii i pamięci Łodzi oraz wybrane cytaty z różnorodnej literatury.

Książkę uzupełniają osobiste odkrycia autorki dokonane na przestrzeni ostatnich 20 lat, będące rezultatem setek wywiadów, które przeprowadziła z Ocalałymi w Polsce, Izraelu, USA i wielu innych krajach. To książka ważna i potrzebna, która może trafić do każdego odbiorcy. Uzupełnia wiedzę, ale odsyła także do wielu naukowych opracowań na temat łódzkiego getta.

20:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Pięć godzin z Paryża” (2009) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

Na robotniczych przedmieściach Tel Awiwu spotyka się dwójka osób. On jest Izraelczykiem z urodzenia, ona emigrantką z Rosji. On jest kierowcą taksówki, ona nauczycielką muzyki.On nie ma żadnych aspiracji, ona swoje dawno porzuciła.On boi się latać, ona boi się odlecieć. Jaką mają szansę, aby pozostać razem?

Pięć godzin z Paryża
Reż. Leonid Prudovsky
2009 r.
Czas trwania: 87 min.

Wtorek, 31.08.2021

16:30 | Warsztaty dla dzieci Multimedialny Golem | Sala YouMedia, Biblioteka Publiczna

Zajęcia dla dzieci w wieku 7-10 lat

Multimedialny Golem – warsztaty dla dzieci
Sala YouMedia, Biblioteka Publiczna Gminy Grodzisk Mazowiecka, ul. 3 Maja 57

Na zajęcia obowiązują zapisy: k.celewski@biblioteka.grodzisk.pl

Podczas warsztatów dzieci dowiedzą się, kim lub czym był golem, będą mogły zaprojektować własną wersję golema za pomocą długopisów 3D, a także ułożyć multimedialne puzzle przedstawiające golema oraz stary Grodzisk Mazowiecki.

 

18:00 | Dr Agnieszka Szurek - Abyś mogła opowiedzieć | spotkanie wokół książki Fajgi Burman. Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Zapraszamy na spotkanie z dr Agnieszką Szurek, wydawczynią polskiej wersji książki Abyś mogła opowiedzieć, wspomnień pochodzącej z Grodziska Żydówki Fajgi Burman, która podczas II wojny światowej była przetrzymywana w Auschwitz. Po wojnie zamieszkała w Królestwie Belgii, a w końcu w Kanadzie, gdzie wraz ze swoim synem Simonem Wajcerem napisała książkę So you can tell.
Spotkanie odbędzie się 31 sierpnia o godzinie 18:00 w Sali Konferencyjnej Centrum Kultury w Grodzisku Mazowieckim.
Dzięki dr Agnieszce Szurek ze stowarzyszenia Odkrywamy Bliskie Historie książka ukazała się w tym roku w języku polskim. Abyś mogła opowiedzieć to poruszająca historia grodziskiej Żydówki i jej rodziny, to wspomnienia z życia w Grodzisku, w warszawskim getcie, w końcu w Auschwitz i Birkenau. Podczas spotkania dr Agnieszka Szurek opowie historię Fajgi Burman oraz przedstawi tajniki tworzenia polskiej wersji publikacji.
O dr Agnieszce Szurek:
Adiunkt w Zakładzie Retoryki i Mediów (Instytut Polonistyki Stosowanej, Uniwersytet Warszawski). Kierowniczka Pracowni Badań Historii i Teorii Retoryki. Badaczka literatury i historii lokalnej, tłumaczka, autorka wielu artykułów naukowych poświęconych lokalności, retoryce i krytyce retorycznej oraz literaturze i kulturze popularnej.
Założycielka stowarzyszenia Odkrywamy Bliskie Historie, którego celem jest badanie i popularyzowanie oddolnej historii Grodziska Mazowieckiego i okolic.

18:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Pięć godzin z Paryża” (2009) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

Na robotniczych przedmieściach Tel Awiwu spotyka się dwójka osób. On jest Izraelczykiem z urodzenia, ona emigrantką z Rosji. On jest kierowcą taksówki, ona nauczycielką muzyki.On nie ma żadnych aspiracji, ona swoje dawno porzuciła.On boi się latać, ona boi się odlecieć. Jaką mają szansę, aby pozostać razem?

Pięć godzin z Paryża
Reż. Leonid Prudovsky
2009 r.
Czas trwania: 87 min.

20:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Przypis” (2011) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

„Przypis” to nominowany do Oscara w kategorii Najlepszy Film Nieanglojęzyczny porywający komediodramat o dwóch ekscentrycznych profesorach, ojcu i synu, rywalizujących o uznanie w środowisku naukowym.Choć mają te same geny i oboje swe życie poświęcili studiowaniu Talmudu, bardzo wiele ich różni. Ojciec-Eliezer, to uparty radykał, rozgoryczony z powodu niedostatecznego uznania ze strony społeczności akademickiej. Uriel, syn Eliezera, to z kolei cieszący się ogromną popularnością, nieustannie nagradzany przedstawiciel swej dziedziny naukowej. Pewnego dnia ojciec dowiaduje się, że zostanie nagrodzony za całokształt swej działalności prestiżową Nagrodą Izraela. Relacja ojca i syna zostaje wystawiona na najcięższą próbę.

Przypis.
Reż. Joseph Cedar
2011 r.
Czas trwania: 107 min.

Środa, 1.09.2021

18:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Konserwator” (2011) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

Nagrodzony w Sundance za najlepszy scenariusz zagraniczny izraelski dramat o mieszkającym w Tel Awiwie konserwatorze mebli i zabytków, całkowicie oddanemu swojej pracy. Kiedy umiera jego długoletni współpracownik musi zawalczyć o swój warsztat i przy okazji przewartościować swoje życie

Konserwator
Yossi Madmoni
2011 r.
Czas trwania: 102 min.

20:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Zero motywacji” (2014) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

Trzy historie: Zmienniczka, Dziewica i Dowódca łączą się w jedną opowieść o biurze administracyjnymi izraelskiej bazy wojskowej położonej na środku pustyni. Akcja filmu to epicka opowieść o walce o władzę, intrygach i przyjaźni wystawionej na próbę. Ale inaczej niż w typowym filmie wojennym, „Zero motywacji” przygląda się kobietom-żołnierkom pracującym w biurze bazy wojskowej. Film opowiada historię trzech żołnierek i ich prawdziwą i surrealną, komiczną i mroczną podróż przez labirynty wojskowej biurokracji. Wiadomo przecież, że “jeśli w pierwszym akcie pojawił się pistolet na zszywki, to w trzecim ktoś musi koniecznie z niego wystrzelić.

Zero motywacji
Reż. Talya Lavie
2014 r.
Czas trwania: 100 min.

Czwartek, 2.09.2021

18:00 | „Sztetl Jeziorna. Dzieje żydowskiej społeczności Jeziorny, Skolimowa i Konstancina od XVII wieku do 1941 roku” | Spotkanie autorskie wokół książki, Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Podczas Festiwalu Kultury Żydowskiej w Grodzisku Mazowieckim chcemy prezentować również historie Żydów z innych części Mazowsza i Polski. Dlatego podczas drugiej edycji festiwalu spotkamy się z autorami książki „Sztetl Jeziorna. Dzieje żydowskiej społeczności Jeziorny, Skolimowa i Konstancina od XVII wieku do 1941 roku”, którzy opowiedzą o swojej najnowszej, wydanej przez Konstanciński Dom Kultury HUGONÓWKA, publikacji.

Przed II wojną światową ówczesną gminę Jeziorna zamieszkiwało ponad 650 Żydów, a do letnisk Skolimowa i Konstancina przyjeżdżało wielu lekarzy, architektów, osób biorących udział w życiu gospodarczym II Rzeczpospolitej. Gmina wyznaniowa Jeziorna skupiająca osoby wyznania mojżeszowego obejmowała zaś prócz Jeziorny i okolic także tereny obecnego Wilanowa i Ursynowa. Książka Pawła Komosy, Witolda Rawskiego i Adama Zyszczyka wydana przez Konstanciński Dom Kultury opowiada o życiu tej społeczności. „Sztetl Jeziorna. Dzieje żydowskiej społeczności Jeziorny, Skolimowa i Konstancina od XVII wieku do 1941 roku” to próba odtworzenia dziejów tutejszej społeczności i jednocześnie upamiętnienia wydarzeń sprzed 80 lat. Przedstawia dzieje społeczności znad Jeziorki, począwszy od pierwszych przybyszy w XVII i XVIII wieku, poprzez jej rozwój ściśle związany z tutejszą Papiernią, aż po kres, który stanowiła wojna. Lecz przede wszystkim jest to opowieść o przedwojennym sztetlu w Jeziornie, życiu codziennym w miejscu, w którym Polacy i Żydzi mieszkali obok siebie. O zaginionych sklepach, synagogach, rzemieślnikach znad Jeziorki. Patronem książki jest Muzeum Historii Żydów Polskich Polin. Książka została wydana z okazji 80-lecia likwidacji getta w Jeziornie, które miało miejsce 25 stycznia 1941 roku.

 

Paweł Komosa – z wykształcenia historyk, absolwent Wydziału Historycznego Uniwersytetu Warszawskiego. Rodzinnie związany z nadwiślańskim Urzeczem. Badacz regionu i lokalnych dziejów. Autor publikacji oraz artykułów o tej tematyce. Redaktor naczelny portalu historycznego www.okolicekonstancina.pl.

Witold Rawski – historyk wojskowości i starożytności, absolwent Uniwersytetu Warszawskiego. Wieloletni pracownik wydawnictw książkowych (m.in. kierownik redakcji historii działu encyklopedii i słowników PWN), prasowych. W ostatnim czasie pracownik naukowy Wojskowego Biura Badań Historycznych. W latach 1981-1989 redaktor, wydawca, wykładowca i aktywny działacz podziemia solidarnościowego. Moderator Konstancińskiego Klubu Historycznego.

Adam Zyszczyk – z wykształcenia technolog drewna, z zamiłowania fan architektury (w tym drewnianej), ze szczególnym uwzględnieniem gminy Konstancin-Jeziorna. Kolekcjoner regionaliów, jeden ze współautorów przewodnika „Kalejdoskop Konstancina”. Od 2011 r. prowadzi facebookowy fanpage „Konstancin-Jeziorna. Historia, Ludzie, Architektura”. Przygotowuje wystawy o lokalnej historii w ramach Festiwalu Otwarte Ogrody.

18:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Zero motywacji” (2014) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

Trzy historie: Zmienniczka, Dziewica i Dowódca łączą się w jedną opowieść o biurze administracyjnymi izraelskiej bazy wojskowej położonej na środku pustyni. Akcja filmu to epicka opowieść o walce o władzę, intrygach i przyjaźni wystawionej na próbę. Ale inaczej niż w typowym filmie wojennym, „Zero motywacji” przygląda się kobietom-żołnierkom pracującym w biurze bazy wojskowej. Film opowiada historię trzech żołnierek i ich prawdziwą i surrealną, komiczną i mroczną podróż przez labirynty wojskowej biurokracji. Wiadomo przecież, że “jeśli w pierwszym akcie pojawił się pistolet na zszywki, to w trzecim ktoś musi koniecznie z niego wystrzelić.

Zero motywacji
Reż. Talya Lavie
2014 r.
Czas trwania: 100 min.

19:20 | Rosz ha-Szana, Jom Kipur i Sukkot bez tajemnic | Rabin Łodzi Dawid Szychowski opowiada o świętach żydowskich, Sala Konferencyjna Centrum Kultury

Dawid Szychowski, Rabin Łodzi, podczas spotkania w ramach Festiwalu Kultury Żydowskiej w Grodzisku Mazowieckim opowie o nadchodzących świętach: Rosz ha-Szana, Jom Kipur i Sukkot. 

Spotkanie odbędzie się w Sali Konferencyjnej Centrum Kultury, ul. Spółdzielcza 9.

20:00 | Klub Filmowy Ambasady Izraela: „Konserwator” (2011) | Kino Wolność w Willi Radogoszcz

Nagrodzony w Sundance za najlepszy scenariusz zagraniczny izraelski dramat o mieszkającym w Tel Awiwie konserwatorze mebli i zabytków, całkowicie oddanemu swojej pracy. Kiedy umiera jego długoletni współpracownik musi zawalczyć o swój warsztat i przy okazji przewartościować swoje życie

Konserwator
Yossi Madmoni
2011 r.
Czas trwania: 102 min.

20:30 | Spacery varsavianistyczne śladami getta | pokaz wideo, Restauracja The Park

Na zamknięcie Festiwalu zapraszamy do The Park na pokaz filmów z serii Spacery varsavianistyczne śladami getta z archiwum Muzeum Getta Warszawskiego. 

Podczas seansu będzie można zobaczyć krótkie wideoreportaże zrealizowane przez Muzeum Getta Warszawskiego, w których po warszawskim getcie oprowadza Hanna Dzielińska (Hanka Warszawianka), dziennikarka i przewodniczka turystyczna. 

„Spacery varsavianistyczne śladami getta” to filmowy cyklu 16 felietonów, ukazujących historię miejsc i związanych z nimi ludzi. Podczas II edycji Festiwalu Kultury Żydowskiej w Grodzisku zaprezentowane zostaną: Umschlagplatz; Kopiec Anielewicza; Pomnik Szmula Zygielbojma; Pomnik Bohaterów Getta; Pl. Grzybowski.

Restauracja The Park, ul. 3 Maja 57. 

Restauracja The Park – oficjalny partner gastronomiczny Festiwalu Kultury Żydowskiej – otwiera się na bliskowschodnią i izraelską kuchnię na czas trwania festiwalu, od 27 sierpnia do 2 września 2021 r.